Ndryshimi i tatimit në paga në Kosovë: çfarë duhet të kontrollojnë punëdhënësit

Që nga shtatori i vitit 2024, pagat në Kosovë tatohen sipas shkallëve të përcaktuara me Ligjin Nr. 08/L-142. Për shumicën e të punësuarve, ndryshimi do të thotë tatim më i ulët çdo muaj. Për punëdhënësit, do të thotë një gjë më shumë që duhet bërë saktë çdo muaj: llogaritja duhet të ndjekë shkallët e reja, ato duhet t'i zbatojë punëdhënësi i duhur dhe rezultati duhet të arrijë në kohë në Administratën Tatimore të Kosovës (ATK). Ky shkrim shpjegon si funksionon llogaritja dhe kontrollet që rekomandojmë para se të miratohet çdo listëpagesë.

Si funksionojnë shkallët

Te punëdhënësi kryesor i të punësuarit, paga mujore e tatueshme tatohet në mënyrë progresive:

Shkallët zbatohen mbi pagën pasi të jetë zbritur kontributi pensional prej 5% i të punësuarit. Kjo radhë ka rëndësi: nëse tatimi llogaritet mbi pagën bruto në vend të pagës pas pensionit, tatimi del më i lartë dhe paga neto e të punësuarit më e ulët se sa duhet.

Një shembull i llogaritur

Marrim një të punësuar me pagë bruto mujore prej 1.000 eurosh te punëdhënësi kryesor.

• Pensioni i të punësuarit (5%): 50 euro, kështu që paga e tatueshme është 950 euro.
• 250 eurot e para: tatohen me 0%, pra 0 euro.
• 200 eurot pasuese (nga 250,01 deri në 450 euro): tatohen me 8%, pra 16 euro.
• 500 eurot e mbetura (mbi 450 euro): tatohen me 10%, pra 50 euro.

Tatimi në paga është 66 euro dhe paga neto 884 euro. Përveç pagës bruto, punëdhënësi paguan kontributin e vet pensional prej 5%, pra 50 euro, kështu që kostoja totale mujore e këtij të punësuari është 1.050 euro.

Punëdhënësi kryesor dhe punëdhënësi dytësor

Shkallët progresive zbatohen vetëm te punëdhënësi kryesor. Një i punësuar me punë të dytë tatohet atje me normë fikse prej 10%, të cilën e mban në burim punëdhënësi dytësor, pa shkallën 0% ose 8%. Kjo ka dy pasoja praktike:

• Çdo i punësuar duhet të konfirmojë me shkrim cili është punëdhënësi i tij kryesor. Ruajeni këtë deklaratë në dosjen e personelit.
• Kur ju bashkohet dikush që tashmë punon diku tjetër, kontrolloni para listëpagesës së parë cili vend pune është kryesori. Zbatimi i shkallëve në dy vende e ul tatimin nën shumën e duhur; zbatimi i normës fikse prej 10% te punëdhënësi kryesor e rrit atë.

Kontributet pensionale

Kontributet pensionale janë 5% nga i punësuari dhe 5% nga punëdhënësi, që paguhen në Trustin e Kursimeve Pensionale të Kosovës (TKPK). Ato deklarohen dhe paguhen bashkë me tatimin në paga. Kontrolloni që të dyja pjesët të shfaqen në çdo listëpagesë, edhe për të punësuarit që fillojnë ose largohen në mes të muajit.

Afatet dhe deklarimi

Tatimi në paga dhe kontributet pensionale për një muaj deklarohen dhe paguhen deri më 15 të muajit pasues, pra pagat e tetorit deklarohen dhe paguhen deri më 15 nëntor. Deklaratat dorëzohen në mënyrë elektronike përmes sistemit EDI të ATK-së. Një listëpagesë e miratuar më 14 nuk lë hapësirë për korrigjim, prandaj rekomandojmë që pagat të mbyllen disa ditë pune më herët.

Kontrollet për çdo muaj

1. Shkallët në softuer. Konfirmoni që softueri ose tabela juaj e pagave përdor shkallët 0%, 8% dhe 10% dhe i zbaton pas pensionit prej 5%, jo para tij.
2. Statusi i punëdhënësit kryesor. Çdo i punësuar është shënuar si kryesor ose dytësor, dhe shënimi përputhet me një deklaratë të nënshkruar.
3. Një test arsyeshmërie. Rillogaritni me dorë dy ose tre fletëpagesa çdo muaj, të paktën një në secilën shkallë. Merr dhjetë minuta dhe kap shumicën e gabimeve të konfigurimit.
4. Fillimet dhe largimet. Pagat për pjesë të muajit llogariten proporcionalisht dhe pensioni llogaritet mbi atë që është paguar realisht.
5. Rakordimi. Totalet në deklaratën në EDI përputhen me raportin e pagave dhe me shumat që dalin nga banka.
6. Koha e pagesës. Deri më 15 duhet të arrijë te ATK-ja dhe TKPK-ja pagesa, jo vetëm deklarata.

Shumica e gabimeve në paga që gjejmë nuk janë të ndërlikuara. Janë një shkallë e konfiguruar gabim një herë dhe pastaj e përsëritur çdo muaj.

Kur të kërkoni ndihmë

Nëse sistemi juaj i pagave është konfiguruar para shtatorit 2024 dhe nuk është rishikuar që atëherë, ia vlen të kontrolloni disa muaj fletëpagesa sipas rregullave të mësipërme. Kur një gabim është përsëritur, korrigjimi i hershëm e mban rregullimin të vogël. Trajtimi i situatave specifike, si përfitimet në natyrë ose pagesat për jorezidentët, varet nga faktet, prandaj konfirmojeni me këshilltarin tuaj para se të ndryshoni pagat.